Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, Zonguldak’ın Filyos Limanı’nda bulunan Osman Gazi Yüzer Üretim Platformu’ndaki incelemelerinin ardından küresel enerji krizi, Türkiye’nin arz güvenliği ve Karadeniz’de yürütülen doğal gaz çalışmalarına ilişkin açıklamalarda bulundu. Bayraktar, Türkiye’nin olası enerji arz kesintilerine karşı alternatif senaryolar hazırladığını belirtirken, Osman Gazi’nin ekim ayı sonunda Karadeniz’deki görev yerine gönderilmesinin ve yıl sonuna kadar ilk gazın yakılmasının hedeflendiğini açıkladı.

Bayraktar modern tarihin en büyük enerji krizi değerlendirmesini yaptı

Bayraktar, petrol ve doğal gaz piyasalarının hem arz hem de finansman tarafında ciddi baskı altında olduğunu belirterek mevcut tabloyu “modern tarihin en büyük enerji krizi” olarak nitelendirdi. Türkiye’nin bu süreçte herhangi bir arz sorunu yaşamaması amacıyla farklı kaynak ve tedarik seçenekleri üzerinde çalıştığını söyledi.

Türkiye’de her gün yaklaşık 32-33 milyon aracın akaryakıt ihtiyacının karşılanması gerektiğini ifade eden Bayraktar, doğal gaz kullanılan yaklaşık 22 milyon hane ile 42 milyon elektrik abonesinin enerji arzının da kesintisiz sürdürülmesi gerektiğini kaydetti. Herhangi bir ülkeden doğal gaz veya başka bir enerji kaynağında kesinti yaşanması ihtimaline karşı alternatif planların hazırlandığını belirtti.

Karadeniz’de enerji hatları için güvenlik önlemleri artırıldı

Rusya-Ukrayna savaşı nedeniyle Karadeniz’deki enerji altyapısının güvenliğinin önem kazandığını belirten Bayraktar, Mavi Akım ve Türk Akım doğal gaz boru hatlarına dikkat çekti. Rusya ile Ukrayna arasında enerji altyapılarının hedef alınmamasına yönelik girişimleri önemli bulduklarını ifade etti.

Karadeniz’de faaliyet gösteren Türk gemileri açısından deniz mayınları ve insansız deniz araçlarının da risk oluşturabileceğini belirten Bayraktar, Deniz Kuvvetleri Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı ile koordinasyon içerisinde önlemler alındığını söyledi. Bayraktar, mevcut koşullar nedeniyle bölgede “çok riskli ve dikkatli çalışılması gereken bir dönemde” bulunulduğunu dile getirdi.

Osman Gazi ekim sonunda Karadeniz’e uğurlanacak

Osman Gazi Yüzer Üretim Platformu’ndaki hazırlıkların son aşamaya geldiğini açıklayan Bayraktar, platformun ekim ayının sonuna doğru Karadeniz’de 20 yıl boyunca üretim yapacağı noktaya gönderilmesinin planlandığını söyledi. Filyos’taki çalışmalarda yaklaşık 7 bin kişinin görev yaptığını belirten Bayraktar, sahayı Türkiye’nin en büyük şantiyesi olarak tanımladı.

Platformun kendi içerisinde 21 ayrı üretim birimini barındıran büyük bir sanayi tesisi niteliğinde olduğunu anlatan Bayraktar, Osman Gazi’nin 29 Mayıs 2025’te İstanbul Boğazı’ndan Filyos’a gönderildiğini hatırlattı. Reaktivasyon çalışmalarının tamamlanmasının ardından platformun görev yerine ulaştırılması ve 2026 yılı sonuna kadar yakma kulesinde ilk gazın yakılması hedefleniyor.

8 milyon hanenin doğal gaz ihtiyacının karşılanması hedefleniyor

Bayraktar’ın verdiği bilgilere göre Sakarya Gaz Sahası’nın ilk fazında yaklaşık 4 milyon hanenin ihtiyacına karşılık gelen doğal gaz üretimi kara tesisleri üzerinden sürdürülüyor. Osman Gazi’nin devreye alınacağı ikinci fazda günlük 10 milyon metreküplük ilave üretimle yaklaşık 4 milyon hanenin daha doğal gaz ihtiyacının karşılanması planlanıyor.

İkinci fazın tamamlanmasıyla Karadeniz’den üretilen yerli doğal gazla yaklaşık 8 milyon hanenin ihtiyacına karşılık gelen üretim seviyesine ulaşılması hedefleniyor. Bayraktar, küresel enerji fiyatlarının yükseldiği bir dönemde yerli üretimin artırılmasının Türkiye’nin arz güvenliği açısından önem taşıdığını ifade etti.

Yıllık 3,5 milyar dolarlık ekonomik büyüklük öngörülüyor

Osman Gazi’nin tam kapasite üretime geçmesiyle platformdan çıkarılacak doğal gazın mevcut fiyatlarla günlük yaklaşık 10 milyon dolarlık mali büyüklüğe karşılık geleceğini belirten Bayraktar, yıllık ekonomik katkının yaklaşık 3,5 milyar dolar olacağını söyledi. Platformdaki çalışmaların yoğun biçimde devam ettiğini ve günde yaklaşık 6 kilometre kablolama yapıldığını aktardı.

Tesiste toplam 642 kilometre elektrik kablosunun bulunduğunu belirten Bayraktar, çalışmalar tamamlandığında yaklaşık 30 kilometrelik borulama işleminin de gerçekleştirilmiş olacağını kaydetti. Osman Gazi’nin ardından 2028 yılında ikinci bir yüzer üretim platformunun devreye alınmasının planlandığını ve üretimin daha da artırılmasının hedeflendiğini açıkladı.

Doğal gaz depolarında kış hazırlığı tamamlandı

Türkiye’nin doğal gaz depolarını yaz dönemine girerken doldurduğunu söyleyen Bayraktar, kış dönemi için hazırlıkların yapıldığını ifade etti. Buna karşılık küresel doğal gaz, petrol ve dizel fiyatlarında ciddi artışlar yaşandığını belirterek uluslararası enerji piyasalarındaki gelişmelerin yakından takip edildiğini söyledi.

Bayraktar, bugüne kadar Türkiye’de enerji arzıyla ilgili ciddi bir kesinti yaşanmadığını belirterek farklı tedarik senaryolarıyla hazırlıkların sürdürüldüğünü kaydetti. Karadeniz’deki yerli gaz üretiminin artırılması ve yeni platformların devreye alınmasıyla dış kaynaklı arz risklerinin etkisinin azaltılması hedefleniyor.

Bayiler EPDK’ya üç haneli fiyatı sordu

Motorine gece yarısı yapılan zammın ardından litre fiyatının bazı bölgelerde 100 TL’nin üzerine çıkması, akaryakıt istasyonlarındaki elektronik fiyat tabelalarının kapasitesini de gündeme taşıdı. Bazı istasyonlarda tabelaların yeni fiyatlara göre yeniden ayarlanmaya başlandığı görüldü.

Gazeteci Olcay Aydilek’in aktardığına göre akaryakıt bayileri, motorinin 100 TL seviyesine ulaşmasından önce EPDK’ya başvurarak tabela gösterimlerinde nasıl bir yöntem izlenebileceğini sordu. EPDK’nın ise virgülden sonra tek hane kullanılmasında sakınca bulunmadığını bildirdiği ifade edildi.

Pompa ve tabela fiyatının uyumlu olması gerekiyor

Aktarılan bilgilere göre EPDK, istasyonda ilan edilen fiyat ile pompada uygulanan ve kuruma bildirilen fiyatın uyumlu olmasının önemine dikkat çekti. Fiyat bilgisinin tüketici tarafından açık ve anlaşılır biçimde görülebilmesi gerektiği belirtildi.

Bu uygulamayla birlikte üç haneli rakamları göstermekte zorlanan tabelalarda kuruş hanesinin azaltılması gündeme geldi. Böylece bazı istasyonların mevcut tabela sistemlerini tamamen değiştirmeden yeni fiyatları gösterebilmesinin önü açılmış oldu.

Kağıtla fiyat yazan istasyonlar görüldü

Sistemini henüz yeni fiyatlara göre güncelleyemeyen bazı istasyonların geçici yöntemlere başvurduğu aktarıldı. Bazı işletmelerin fiyat bölümüne kağıt yerleştirerek rakamı elle yazdığı, bazılarının ise kuruş hanesini kaldırdığı ifade edildi.

Motorinin 100 TL seviyesini aşmasıyla birlikte akaryakıt istasyonlarında uzun süredir iki haneli fiyatlara göre kullanılan tabela sistemlerinin de yeniden düzenlenmesi gündeme geldi. Üç haneli fiyat dönemi, yalnızca pompa fiyatlarını değil, istasyonların teknik altyapısını da doğrudan etkileyen yeni bir başlık oluşturdu.

Enerji fiyatlarında yüksek ve dalgalı seyir sürüyor

TCMB değerlendirmesinde, jeopolitik belirsizliklere bağlı olarak enerji fiyatlarındaki yüksek ve dalgalı seyrin devam ettiği vurgulandı. Enerji arzı, tedarik zincirleri ve taşıma maliyetlerine ilişkin belirsizliklerin ne kadar süreceğinin, enerji fiyatlarının gelecekteki seyri açısından belirleyici olacağı ifade edildi.

Ağustos ayında 91 dolar seviyesinde gerçekleşen Brent ham petrol fiyatının, eylül ayının ilk 10 günü itibarıyla ortalama 103 dolara yükseldiği belirtildi. Aynı dönemde doğal gaz fiyatlarının da yükselişini sürdürdüğü, özellikle Hürmüz Boğazı'ndaki gelişmelerin enerji emtia fiyatlarında belirgin artışa yol açtığı bildirildi.

Enflasyon ağustosta yüzde 31,51 oldu

TCMB verilerine göre tüketici fiyatları ağustos ayında yüzde 1,84 arttı, yıllık enflasyon ise 0,24 puan gerileyerek yüzde 31,51 seviyesinde gerçekleşti. Bu dönemde enerji fiyatlarındaki artış, ulaştırma hizmetleri, eğitim ve haberleşme hizmetleri tüketici enflasyonunda öne çıkan başlıklar oldu.

Enerji fiyatlarında aylık yüzde 5,46'lık artış yaşanırken, yükselişte uluslararası petrol fiyatlarının etkisiyle artan akaryakıt fiyatlarının belirleyici olduğu kaydedildi. Motorin fiyatlarında rafineri marjlarındaki artışın etkisi de hissedilirken, hizmet enflasyonu eğitim, haberleşme ve ulaştırma öncülüğünde yüksek seyrini korudu.

Hizmet enflasyonu mal enflasyonunun üzerinde

Ağustos itibarıyla yıllık mal enflasyonunun yaklaşık yüzde 26, hizmet enflasyonunun ise yüzde 40 düzeyinde gerçekleştiği belirtildi. Hizmet grubunda haberleşme, ulaştırma ve diğer hizmetlerin yıllık enflasyonu yükselirken, kira ile lokanta ve otel gruplarında yıllık artış oranlarının gerilediği bildirildi.

Eğitim fiyatları, vakıf yükseköğretim kurumlarının ücretlerindeki artışın etkisiyle ağustosta yüzde 8,62 yükseldi. Haberleşme hizmetlerinde fiyat artışı yüzde 5,03, ulaştırma hizmetlerinde ise yüzde 4,98 olurken, kira aylık enflasyonu yüzde 3,04 olarak gerçekleşti.

İç talepte zayıflama belirginleşti

Ekonomik büyümenin üretim tarafında ikinci çeyrekte inşaat dışındaki bütün kalemlerin yıllık büyümeye pozitif katkı verdiği, büyümenin temel belirleyicisinin ise hizmetler sektörü olduğu belirtildi. Tarım katma değerinin ikinci çeyrekte güçlü artış kaydettiği, ilk çeyrekte gerileyen sanayi katma değerinin de yeniden yükseldiği bildirildi.

Harcama tarafında nihai yurt içi talep yıllık büyümenin sürükleyicisi olmaya devam ederken, özel tüketim ve toplam yatırımların katkısında bir miktar gerileme görüldü. Özel tüketim harcamalarındaki çeyreklik düşüşün ikinci çeyrekte belirginleşmesi, TCMB tarafından iç talepteki zayıf seyrin güçlendiğine yönelik bir gösterge olarak değerlendirildi.

Dış ticaret açığında gerileme sinyali

Mal ve hizmet ihracatının arttığı, ithalatın ise gerilediği ikinci çeyrekte net ihracatın büyümeye pozitif katkı sağladığı kaydedildi. Ağustos ayına ilişkin geçici dış ticaret verileri ile eylül ayının öncü göstergelerinin, ihracat ve ithalattaki azalışla birlikte dış ticaret açığının ikinci çeyreğe göre gerileyebileceğine işaret ettiği belirtildi.

TCMB, jeopolitik gelişmelerin cari açık üzerindeki etkisinin büyük ölçüde enerji fiyatlarındaki seyre bağlı olacağı değerlendirmesinde bulundu. Mevsimsellikten arındırılmış tüketim malı ithalatının ikinci çeyrekte gerilemesinin ardından temmuz ve ağustos aylarında bir miktar yükseldiği bildirildi.

Enflasyon beklentilerinde yükseliş görüldü

Piyasa Katılımcıları Anketi'nde 2026 yıl sonu enflasyon beklentisi 0,2 puan yükselerek yüzde 29,4'e, 2027 yıl sonu beklentisi ise 0,5 puan artarak yüzde 21,9'a çıktı. Buna karşılık 12 ay sonrasına ilişkin beklenti 0,3 puan gerileyerek yüzde 23,7 olurken, 24 ay sonrasına ilişkin beklenti yüzde 18 olarak ölçüldü.

Reel sektörün 12 ay sonrası yıllık enflasyon beklentisi ağustosta yüzde 32,8'e, hanehalkının beklentisi ise yüzde 45,6'ya yükseldi. TCMB, enflasyon beklentileri ile fiyatlama davranışlarının dezenflasyon süreci açısından risk unsuru olmaya devam ettiğini bildirdi.

Eylül enflasyonunda eğitim kaynaklı düşüş bekleniyor

TCMB, bazı eğitim ücretlerindeki fiyat değişikliklerinin bu yıl farklı aylara yayılmasının ağustos enflasyonunu yaklaşık 0,25 puan artırdığını belirtti. Aynı takvim etkisinin eylül ayında eğitim hizmetleri üzerinden enflasyonu mekanik olarak aşağı çekmesinin beklendiği ifade edildi.

Eylül ayında temel mal fiyatlarında ılımlı seyrin devam edeceği öngörülürken, ilk verilerin özellikle sebze fiyatlarındaki gerilemenin gıda enflasyonunu aşağı çekebileceğine işaret ettiği bildirildi. Buna karşılık küresel enerji fiyatlarındaki yükselişin akaryakıt ve tüp gaz üzerinden enerji grubu yıllık enflasyonunu yukarı çekmeye devam etmesinin beklendiği kaydedildi.

Politika faizi yüzde 37’de tutuldu

Para Politikası Kurulu, politika faizi olan bir hafta vadeli repo ihale faiz oranını yüzde 37'de sabit tuttu. Merkez Bankasının gecelik borç verme faiz oranı yüzde 40, gecelik borçlanma faiz oranı ise yüzde 35,5 seviyesinde korundu.

Kurul, fiyat istikrarı sağlanana kadar sıkı para politikası duruşunun sürdürüleceğini ve faiz kararlarının enflasyon gerçekleşmeleri, ana eğilim ve beklentiler dikkate alınarak toplantı bazlı belirleneceğini bildirdi. Enflasyon görünümünde belirgin ve kalıcı bozulma görülmesi halinde para politikası duruşunun sıkılaştırılacağı da vurgulandı.

Motorine 17 Eylül 2026 itibarıyla 4,62 liralık yeni artış yansırken litre fiyatı İstanbul’da 100 liranın, Ankara ve İzmir’de ise 101 liranın üzerine çıktı. Böylece motorin fiyatlarında üç haneli rakamlar büyükşehirlerde akaryakıt tabelalarına yansıdı.

“Akaryakıt tabelasında Yüzünüz var”

Yeniden Refah Partisi lideri Fatih Erbakan, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada motorin fiyatının 100 lirayı aşmasını “YÜZ” kelimesi üzerinden yaptığı göndermeyle eleştirdi. Erbakan, hükümetin ekonomi politikalarını ve kamu harcamalarına ilişkin siyasi değerlendirmelerini aynı paylaşımda gündeme taşıdı.

Erbakan paylaşımında şu ifadeleri kullandı:

“Akaryakıt tabelasında YÜZünüz var. İmralı’ya villa yapmaya YÜZünüz var. Faize trilyonlar akıtmaya YÜZünüz var. Peki; emeklinin, çiftçinin, sanayicinin, esnafın, şehit anasının yüzüne bakmaya YÜZünüz var mı?”

Erbakan’ın “İmralı’ya villa” ve faiz harcamalarına ilişkin sözleri, iktidara yönelttiği siyasi eleştiriler kapsamında paylaşımında yer aldı.

Emekli, çiftçi, sanayici ve esnafı gündeme getirdi

Erbakan, motorin fiyatındaki artışı yalnızca araç sahiplerinin akaryakıt giderleri üzerinden değerlendirmedi. Açıklamasında emekli, çiftçi, sanayici ve esnafı sıralayarak artan maliyetlerin farklı toplum kesimleri üzerindeki ekonomik etkilerine işaret etti.

Özellikle motorin fiyatları, tarımsal üretimden yük ve yolcu taşımacılığına, sanayiden esnafın günlük işletme giderlerine kadar birçok alanda maliyet unsuru oluşturuyor. Erbakan da paylaşımında bu kesimleri öne çıkararak hükümetin ekonomik tercihlerini eleştirdi.

Henüz satın alma işleminin tamamlandığına ilişkin bir açıklama yapılmazken, işlemin bedeli, pay devrinin kapsamı ve takvimine ilişkin ayrıntılar da kamuoyuyla paylaşılmadı. Emlak Katılım, süreçteki gelişmelerin ilgili mevzuat çerçevesinde ayrıca duyurulacağını bildirdi.

İki şirket için görüşmeler başladı

Emlak Katılım’ın açıklamasına göre satın alma görüşmeleri, bankanın bağlı ortaklığı Emlak Katılım Tasarruf Finansman A.Ş. üzerinden yürütülüyor. Görüşmelerin Katılımevim ve Birevim’in satın alınmasına yönelik olduğu belirtilirken, mevcut aşamada taraflar arasında kesinleşmiş bir pay devrine ilişkin bilgi verilmedi.

Katılımevim ve Birevim, Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu tarafından faaliyet izni verilen tasarruf finansman şirketleri arasında bulunuyor. BDDK kayıtlarında her iki şirkete de 7 Haziran 2022 tarihli kurul kararlarıyla faaliyet izni verildiği görülüyor.

Tera Grubu ile devir süreci gündemdeydi

Katılımevim ve Birevim’e ilişkin Emlak Katılım hamlesi, Pusula Finans Holding ve bağlı şirketlerinin Tera Grubu’na devrine yönelik sürecin devam ettiği bir dönemde geldi. Katılımevim, 9 Eylül 2026’da Pusula Finans Holding ve grup şirketlerindeki payların Tera Grubu şirketleri tarafından devralınmasına yönelik görüşmelere başlandığını KAP’a bildirmişti.

Şirket tarafından 10 Eylül’de yapılan güncellemede ise planlanan pay devrinin temel ticari ve finansal şartlarında mutabakata varıldığı ve gerekli izin, onay ve başvuru süreçlerinin başlatılmasına karar verildiği açıklanmıştı. İşlemin tamamlanmasının SPK, BDDK ve diğer ilgili kurumların izinlerinin yanı sıra tarafların belirlediği kapanış koşullarının yerine getirilmesine bağlı olduğu belirtilmişti.

Birevim de Pusula Finans Holding bünyesinde

KAP’ta yayımlanan finansal raporlara göre Birevim’in paylarının yüzde 79,85’i, 2025 yılında 752 milyon TL bedelle Pusula Finans Holding’e devredilmişti. Sonraki ortaklık yapısında Pusula Finans Holding’in Birevim’de yüzde 74,85 pay sahibi olduğu kayıtlara yansıdı.

Tera Grubu tarafından daha önce yapılan açıklamalarda da Pusula Finans Holding’in yanı sıra Katılımevim ve Birevim’in de planlanan devir kapsamındaki finans şirketleri arasında bulunduğu bildirilmişti. Emlak Katılım’ın başlattığı yeni satın alma görüşmelerinin daha önce açıklanan Tera Grubu sürecini nasıl etkileyeceği konusunda ise şu aşamada taraflardan ayrıntılı bir açıklama yapılmış değil.

Açıklanan tedbirlerle bankacılık sisteminin TL likiditesine erişim imkanlarının genişletilmesi hedefleniyor. Merkez Bankası ayrıca piyasa koşullarının yakından izleneceğini ve ihtiyaç duyulması halinde ilave tedbirlerin devreye alınacağını bildirdi.

Haftalık repo fonlaması artırılacak

TCMB’nin ilk adımı, bir hafta vadeli repo ihaleleri yoluyla bankacılık sistemine sağlanan fonlamanın artırılması olacak. Fonlama miktarı, piyasadaki likidite koşulları dikkate alınarak belirlenecek.

Merkez Bankası, daha önce ara verilen bir hafta vadeli repo ihalelerine 23 Ağustos’ta yeniden başlamıştı. Yeni kararla birlikte bu kanaldan piyasaya sağlanabilecek Türk lirası likiditesinin miktarı artırılabilecek.

Bankaların borçlanma limitleri güncellenecek

İkinci düzenleme, Bankalararası Para Piyasası’nda bankaların TCMB’den borç alabilecekleri limitleri kapsıyor. Söz konusu limitler bankacılık sisteminin mevcut bilanço büyüklükleri dikkate alınarak yeniden belirlenecek.

Bu değişiklikle bankaların ihtiyaç duymaları halinde Merkez Bankası kaynaklarına daha geniş limitlerle erişebilmeleri mümkün olacak. Düzenlemenin özellikle piyasalarda kısa vadeli likidite ihtiyacının arttığı dönemlerde bankacılık sisteminin hareket alanını genişletmesi bekleniyor.

Teminat iskonto oranları düşürülecek

TCMB’nin üçüncü adımı ise kendi bünyesinde faaliyet gösteren piyasalarda kabul edilen teminatlara uygulanan iskonto oranlarının azaltılması olacak. Teminat iskonto oranının düşürülmesi, bankaların sundukları varlıkların likidite kullanımında daha yüksek değerle dikkate alınmasını sağlayacak.

Başka bir ifadeyle bankalar, aynı nominal büyüklükteki teminat karşılığında daha fazla borçlanma imkanına sahip olabilecek. Bu adımın teminat karşılığı likiditeye erişimi kolaylaştırması amaçlanıyor.

Fon piyasasındaki gelişmeler yakından izleniyor

TCMB’nin açıklaması, sermaye piyasalarında bazı portföy yönetim şirketlerinin yönettiği fonlarda kredi ve likidite sorunlarının gündeme geldiği bir dönemde yapıldı. Finansal İstikrar Komitesi de yaşanan hareketliliğin fon piyasasının sınırlı bir bölümünde yoğunlaştığını değerlendirdi.

Komite, yaşanan sorunun geçici ve yönetilebilir nitelikte olduğunu belirtirken, likidite sıkışıklığının giderilmesi ve finansal sistemin diğer bölümlerine yayılma riskinin sınırlandırılması amacıyla gerekli tedbirlerin uygulanacağını bildirdi.

Belirli bir şirket için tedbir açıklanmadı

Son günlerde Tera Portföy ve Pusula Portföy’ün bazı fonlarına ilişkin gelişmeler piyasalarda yakından takip edilirken, TCMB’nin likidite açıklamasında herhangi bir portföy yönetim şirketinin adına yer verilmedi. Açıklanan önlemler de belirli bir şirket veya fon için özel destek paketi şeklinde duyurulmadı.

Tedbirlerin çerçevesi doğrudan bankacılık sistemindeki Türk lirası likidite koşullarının yönetilmesine yönelik oluşturuldu. Repo fonlamasının artırılması, borçlanma limitlerinin güncellenmesi ve teminat koşullarının gevşetilmesiyle finansal sistem genelinde likiditeye erişimin desteklenmesi amaçlanıyor.

Gerekirse yeni tedbirler alınacak

Merkez Bankası, Türk lirası likiditesindeki gelişmeleri yakından takip etmeye devam edeceğini açıkladı. Piyasa koşullarının gerekli kılması durumunda mevcut adımlara ek olarak yeni tedbirlerin de uygulanabileceği bildirildi.

Açıklanan üç düzenleme, TCMB’nin piyasadaki likidite ihtiyacına hem fonlama miktarı hem borçlanma kapasitesi hem de teminat mekanizması üzerinden müdahale etmesini sağlayacak. Böylece finansal piyasalardaki likidite koşullarının daha etkin yönetilmesine yönelik çok yönlü bir çerçeve oluşturulmuş oldu.

İncelemelerde üreticinin ürünü sattığı fiyat ile tedarikçi şirketlerin kayıtlarına geçen alış bedelleri arasında dikkat çekici farklılıklar bulunduğu aktarıldı. Bazı ürünlerde maliyetlerin gerçek alış fiyatından daha yüksek gösterildiğine yönelik tespitlere de raporlarda yer verildi.

Ürün aracı şirketler üzerinden defalarca el değiştirdi

İncelemelere göre bazı yaş sebze ve meyveler üreticiden çıktıktan sonra doğrudan perakendeciye ulaşmak yerine farklı şirketler üzerinden birkaç kez alınıp satıldı. Her işlemde yeni bir alış ve satış fiyatı oluşurken zincire eklenen ticari marjların nihai tüketici fiyatını yükselttiği değerlendirildi.

Vergi Denetim Kurulu, fiyat zincirini ortaya koymak için çiftçilerin beyanlarını şirketlerin alış ve satış kayıtlarıyla karşılaştırdı. Hal Kayıt Sistemi verileri de incelemeye dahil edilerek ürünün üreticiden hangi fiyatla çıktığı ve sonraki aşamalarda hangi bedellerle işlem gördüğü takip edildi.

Mandalinada kayıtlarla çiftçi beyanı arasında büyük fark

İncelemede yer alan örneklerden birinde üretici, mandalinayı kilogram başına 6-8 liradan sattığını beyan etti. Aynı ürünün tedarikçi şirket kayıtlarında alış maliyetinin kilogram başına 28 lira, ortalama satış fiyatının ise 31,82 lira olarak gösterildiği belirtildi.

Başka bir örnekte üreticinin satış fiyatı kilogram başına 12 lira olarak bildirilirken, şirket kayıtlarında alış fiyatının 31,48 lira ve ortalama satış fiyatının 31,65 lira olduğu görüldü. Buna göre şirket kayıtlarında alış ile satış arasında yalnızca 17 kuruş fark bulunurken, çiftçinin beyan ettiği fiyat ile kayıtlı alış bedeli arasındaki fark 19,48 liraya ulaştı.

Maliyetlerin yüksek gösterildiği tespitleri rapora girdi

Vergi incelemelerinde bazı ürünlerin gerçek alış fiyatından daha yüksek bedellerle kayıtlara geçirildiği ve bu yöntemle şirketlerin kayıtlarında daha yüksek maliyet oluşturulduğu yönünde tespitler yapıldığı bildirildi. Çalışmada bazı müstahsil makbuzlarının gerçeği yansıtmadığına yönelik bulgulara da yer verildi.

VDK raporlarında, hayatını kaybetmiş 49 kişi adına toplam 87 müstahsil makbuzu düzenlendiğinin tespit edildiği aktarıldı. Bu belgelerin toplam tutarının 2,5 milyon lirayı aştığı belirtildi.

Arzın düşük gösterildiğine ilişkin tespitler yapıldı

İncelemelerde bazı büyük tedarikçilerin piyasaya sundukları ürün miktarını olduğundan düşük gösterdiklerine ilişkin bulguların da bulunduğu bildirildi. Bu durumun piyasada arzın sınırlı olduğu görüntüsü oluşturabileceği ve fiyatların yükselmesine zemin hazırlayabileceği değerlendirmesi raporlara yansıdı.

Yaş sebze ve meyve fiyatlarındaki artışın yalnızca aracı sayısıyla açıklanmadığı, depolama, nakliye, işçilik, ürün kaybı ve finansman maliyetlerinin de fiyatlara eklendiği belirtildi. Buna karşın ekonomik olarak zorunlu olmayan ticari halkaların çoğalmasının üretici ile tüketici fiyatı arasındaki makası daha da açabildiği ifade edildi.

Limon tarlada 5 liraya kadar geriledi

Haberde verilen bilgilere göre yeni hasat limonun üretici fiyatı kilogram başına 5 liraya kadar gerilerken, hal fiyatı yaklaşık 10 lira seviyesinde bulunuyor. Aynı ürünün pazarda 40-50 liraya, bazı marketlerde ise 80-100 liraya kadar çıktığı belirtiliyor.

Fiyat farkında yeni sezon ürününün henüz sınırlı miktarda piyasaya girmesi ve geçen sezondan kalan ürünlerin depolarda bulunması da etkili oluyor. Depolarda yaklaşık 400-500 bin ton limon tutulabildiği ifade edilirken, depolama, işçilik, fire, nakliye ve finansman giderlerinin ürün fiyatına eklendiğine dikkat çekiliyor.

Asıl limon arzının kasım ve aralıkta artması bekleniyor

Adana’da narenciye üreticisi Bekir Yıldız, erkenci limonda görülen 5 liralık üretici fiyatının piyasanın genel durumunu tek başına yansıtmadığını belirtti. Yıldız’a göre asıl ürünün kasım ve aralık aylarında piyasaya çıkmasıyla birlikte arzın artması bekleniyor.

Yeni sezonun ilerleyen dönemlerinde ürün miktarının yükselmesiyle çarşı ve pazardaki fiyatların gerileyebileceği değerlendiriliyor. Buna karşın üreticiden tüketiciye uzanan zincirdeki ticari aşamalar ve maliyet yapısı, yaş sebze ve meyve fiyatlarındaki makasın temel inceleme başlıkları arasında kalmayı sürdürüyor.

SPK’nin haftalık bülteninde yer alan kararlara göre yaptırımlar, farklı şirket paylarında gerçekleştirilen işlemlere ilişkin incelemeler sonucunda alındı. Kararlardan Pusula Portföy ile Tera Portföy bünyesinde görev yapan bazı yöneticiler etkilendi.

Katılımevim işlemleri için iki yıllık yasak

SPK, Katılımevim paylarında gerçekleştirilen işlemler nedeniyle Pusula Portföy’e ve aralarında Pusula Portföy Yönetim Kurulu Başkanı Muhammed Yarız’ın da bulunduğu bazı fon yöneticilerine iki yıl süreyle işlem yapma yasağı getirdi.

Kurulun kararı kapsamında söz konusu kişilerin sermaye piyasalarında belirlenen süre boyunca işlem yapmaları engellenecek. Yaptırımın Katılımevim paylarında gerçekleştirilen işlemlere yönelik yürütülen inceleme sonucunda uygulandığı belirtildi.

Gündoğdu Gıda işlemleri de incelemeye takıldı

SPK, Gündoğdu Gıda paylarında gerçekleştirilen işlemler nedeniyle de çok sayıda Pusula Portföy fon yöneticisine iki yıllık işlem yasağı uygulanmasına karar verdi. Böylece Pusula Portföy bağlantılı yöneticiler hakkında birden fazla şirket payına ilişkin yaptırım kararı alınmış oldu.

Katılımevim ve Gündoğdu Gıda paylarındaki işlemler nedeniyle bazı Pusula Portföy fon yöneticileri hakkında ayrıca cumhuriyet savcılığına suç duyurusunda bulunulmasına karar verildi. Bültende yer alan kararlar, Kurulun sermaye piyasası işlemlerine yönelik denetimleri kapsamında açıklandı.

Tera Portföy yöneticisi hakkında da işlem yapıldı

SPK’nin bir diğer kararı Destek Finans Faktoring paylarında gerçekleştirilen işlemlerle ilgili oldu. Kurul, Tera Portföy fon yöneticisi İbrahim Bekçi hakkında cumhuriyet savcılığına suç duyurusunda bulunulmasını kararlaştırdı.

Bekçi’ye ayrıca iki yıl süreyle işlem yapma yasağı getirildi. Böylece Kurulun aynı haftalık bültende açıkladığı yaptırımlar hem Pusula Portföy hem de Tera Portföy bünyesindeki bazı yöneticileri kapsadı.

SPK denetimleri sürüyor

Kurulun aldığı işlem yasağı kararları, sermaye piyasalarında belirli paylardaki işlemlere ilişkin yürütülen incelemeler sonucunda uygulanan idari tedbirler arasında yer alıyor. Suç duyurusu kararları ise ilgili işlemlerin ceza hukuku yönünden değerlendirilmesi amacıyla cumhuriyet savcılıklarına taşınmasını öngörüyor.

SPK’nin haftalık bülteninde açıklanan kararlarla Katılımevim, Gündoğdu Gıda ve Destek Finans Faktoring paylarına ilişkin incelemeler kapsamında farklı kişi ve kurumlara yönelik yaptırımlar kamuoyuna duyuruldu.

Uluslararası piyasalarda altının ons fiyatı da 4 bin 324,08 dolar seviyesinde işlem gördü. Güncel verilere göre gram altında yüzde 1,55, ons altında ise yüzde 1,25 oranında yükseliş kaydedildi.

Gram ve çeyrek altında son durum

Gram altının alış fiyatı 6 bin 771,92 lira, satış fiyatı 6 bin 772,86 lira olarak kayıtlara geçti. Gram altındaki günlük değişim oranı yüzde 1,55 olarak gerçekleşti.

Çeyrek altın ise 10 bin 835,13 liradan alınırken 11 bin 73,56 liradan satılıyor. Yarım altının alış fiyatı 21 bin 598,92 lira, satış fiyatı da 22 bin 143,30 lira seviyesinde bulunuyor.

Cumhuriyet altını 44 bin lirayı geçti

Cumhuriyet altınının alış fiyatı 43 bin 316,13 lira, satış fiyatı ise 44 bin 133,31 lira oldu. Cumhuriyet altınındaki değişim yüzde 1,49 olarak hesaplandı.

Tam altın 43 bin 206 liradan alınırken 43 bin 719 liradan satılıyor. Ziynet altınının satış fiyatı da 44 bin 133,31 liraya ulaşırken, Ata altınının satış fiyatı 45 bin 829,51 lira olarak kaydedildi.

Ons altın 4 bin 324 dolar seviyesinde

Küresel altın piyasasının temel göstergelerinden ons altının alış fiyatı 4 bin 323,36 dolar, satış fiyatı ise 4 bin 324,08 dolar seviyesinde bulunuyor. Ons altında gün içindeki değişim yüzde 1,25 olarak kaydedildi.

Ons fiyatındaki hareket, döviz kuru ile birlikte Türkiye'deki gram altın fiyatlamasında da yakından takip ediliyor. Güncel tabloda gram, çeyrek, yarım ve Cumhuriyet altınında pozitif değişim oranları dikkat çekiyor.

Bilezik ve gremse altın fiyatları

22 ayar bilezik gramının alış fiyatı 6 bin 46,80 lira, satış fiyatı 6 bin 286,90 lira olarak açıklandı. 14 ayar bilezik gramı ise 3 bin 632,34 liradan alınırken 4 bin 861,15 liradan satılıyor.

Gremse altının alış fiyatı 107 bin 217 lira, satış fiyatı ise 108 bin 877 liraya ulaştı. Altın fiyatları piyasalardaki hareketliliğe bağlı olarak gün içerisinde değişiklik gösterebiliyor.

17 Eylül 2026 saat 11.27 itibarıyla altın fiyatları şöyle:

Sektörler arasında en yüksek net kâr imalat sanayisinde gerçekleşirken, en yüksek net zarar ulaştırma ve depolama sektöründe kaydedildi. Sektör Bilançoları İstatistikleri, Kurumlar Vergisi mükelleflerinin bilanço ve gelir tabloları esas alınarak NACE Rev. 2.1 sınıflamasına göre hazırlandı.

En fazla firma ticaret sektöründe faaliyet gösterdi

2025 yılı sektör bilançolarında yer alan 1 milyon 150 bin 191 firmanın 356 bin 973’ü toptan ve perakende ticaret sektöründe faaliyet gösterdi. Böylece ticaret sektörü, firma sayısı bakımından Türkiye’de ilk sırada yer aldı.

İmalat sektöründeki firma sayısı ise 185 bin 933 olarak kayıtlara geçti. Verilere göre sektör bilançoları kapsamındaki her üç firmadan yaklaşık biri toptan ve perakende ticaret alanında faaliyet gösteriyor.

Şirketlerin aktif büyüklüğü 124 trilyon liraya yaklaştı

Firmaların toplulaştırılmış bilançosuna göre 2025 yılında toplam aktif büyüklüğü 123 trilyon 970 milyar 539 milyon TL’ye ulaştı. Kısa ve uzun vadeli yabancı kaynakların toplamı 67 trilyon 229 milyar 429 milyon TL olurken, toplam öz kaynaklar 56 trilyon 741 milyar 110 milyon TL olarak hesaplandı.

Aktif büyüklükte 33 trilyon 54 milyar 231 milyon TL ile imalat sektörü ilk sırada yer aldı. İmalatı 25 trilyon 89 milyar 616 milyon TL aktif büyüklükle toptan ve perakende ticaret sektörü izledi.

En yüksek net kâr imalat sektöründe gerçekleşti

Tüm sektörlerin 2025 yılındaki toplulaştırılmış dönem net kârı 2 trilyon 237 milyar 612 milyon TL oldu. İmalat sektörü 873 milyar 989 milyon TL net kârla sektörler arasında ilk sıraya yerleşirken, toptan ve perakende ticaret 676 milyar 724 milyon TL net kâr elde etti.

İnşaat sektörünün dönem net kârı ise 229 milyar 69 milyon TL olarak gerçekleşti. Buna karşılık ulaştırma ve depolama sektörü 107 milyar 223 milyon TL ile en yüksek net zararı kaydederken, gayrimenkul faaliyetlerinde 43 milyar 693 milyon TL net zarar oluştu.

Toplam net satışlar 107,7 trilyon lirayı aştı

Sektör bilançoları kapsamındaki firmaların 2025 yılı toplam net satışları 107 trilyon 724 milyar 696 milyon TL’ye ulaştı. Aynı dönemde firmaların toplam faaliyet kârı 5 trilyon 571 milyar 364 milyon TL olarak kayıtlara geçti.

Öz kaynak büyüklüğünde de imalat sektörü 15 trilyon 425 milyar 939 milyon TL ile ilk sırada yer aldı. Toptan ve perakende ticaret sektörünün öz kaynakları 8 trilyon 793 milyar 885 milyon TL olurken, mesleki, bilimsel ve teknik faaliyetlerde 8 trilyon 446 milyon TL olarak hesaplandı.

Ücretli çalışan sayısı 16 milyon 393 bine çıktı

Temmuz 2025’te 16 milyon 114 bin 128 olan sanayi, inşaat ve ticaret-hizmet sektörleri toplamındaki ücretli çalışan sayısı, bir yıl içinde 279 bin 435 kişi arttı.

Böylece Temmuz 2026 itibarıyla toplam ücretli çalışan sayısı 16 milyon 393 bin 563’e ulaştı. Yıllık artış oranı yüzde 1,7 olarak gerçekleşti.

Sanayi sektöründe çalışan sayısı azaldı

Sektörler bazında bakıldığında sanayi, yıllık bazda çalışan sayısının gerilediği alan oldu. Temmuz ayında sanayi sektöründeki ücretli çalışan sayısı geçen yılın aynı ayına göre yüzde 1,5 azaldı.

Sanayideki bu gerilemeye karşılık inşaat ve ticaret-hizmet sektörlerinde istihdam artışı yaşandı. Böylece toplam ücretli çalışan sayısındaki artış, özellikle bu iki sektörün katkısıyla gerçekleşti.

İnşaat sektöründe yüzde 3,5 artış

İnşaat sektöründe ücretli çalışan sayısı Temmuz 2026’da geçen yılın aynı ayına göre yüzde 3,5 yükseldi. Bu oran, açıklanan üç ana sektör grubu içinde en yüksek yıllık artış olarak kaydedildi.

Ticaret-hizmet sektöründe ise ücretli çalışan sayısı yıllık bazda yüzde 3,1 arttı. Böylece hizmet ve inşaat sektörleri toplam istihdamdaki büyümeyi destekledi.

Aylık bazda toplam çalışan sayısı değişmedi

Sanayi, inşaat ve ticaret-hizmet sektörleri toplamında ücretli çalışan sayısı temmuz ayında haziran ayına göre yüzdesel olarak değişim göstermedi.

Aylık bazda sanayi sektöründeki çalışan sayısı yüzde 0,1 azalırken, inşaat sektöründe değişim yaşanmadı. Ticaret-hizmet sektöründe ise yüzde 0,1’lik artış kaydedildi.

Temmuz 2026 ücretli çalışan tablosu

Temmuz ayına ilişkin yıllık ve aylık değişimler şöyle:

• Toplam ücretli çalışan: 16.393.563

• Yıllık toplam artış: Yüzde 1,7

• Sanayi: Yıllık yüzde 1,5 azalış

• İnşaat: Yıllık yüzde 3,5 artış

• Ticaret-hizmet: Yıllık yüzde 3,1 artış

• Toplam aylık değişim: Yüzde 0

• Sanayi aylık değişim: Yüzde 0,1 azalış

• İnşaat aylık değişim: Yüzde 0

• Ticaret-hizmet aylık değişim: Yüzde 0,1 artış

İstihdam artışını hizmet ve inşaat taşıdı

Temmuz verileri, ücretli çalışan sayısındaki yıllık artışın sektörler arasında dengeli dağılmadığını gösterdi. Sanayi tarafındaki gerilemeye rağmen inşaat ve ticaret-hizmet sektörlerindeki artış toplam istihdamı yukarı taşıdı.

Özellikle inşaat sektöründeki yüzde 3,5’lik artış, Temmuz 2026 verilerinde en güçlü yıllık yükseliş olarak öne çıktı.

Memur ve emekli maaşları için enflasyon vurgusu

Şimşek, kamu çalışanları ve emeklilerin maaş artışlarına ilişkin değerlendirmesinde, ücretlerin enflasyona karşı korunacağını ifade etti. Şimşek, “Kamu çalışanlarının ve emeklilerin maaşları en az enflasyon kadar artacak” dedi.

Memur ve memur emeklilerinin maaş artışları toplu sözleşme hükümleri ile oluşacak enflasyon farkına göre belirlenirken, SSK ve Bağ-Kur emeklilerinin aylık artışlarında ise gerçekleşen enflasyon oranları esas alınıyor.

Dezenflasyon arzu edilen hızda değil

Ekonomideki dezenflasyon sürecine de değinen Şimşek, enflasyonda gerileme sağlandığını ancak hızın istenilen seviyede olmadığını belirtti. Küresel gelişmeler ve enerji fiyatlarındaki yükselişin süreci olumsuz etkilediğini söyledi.

Şimşek, savaşın enflasyon üzerindeki etkisine dikkat çekerek, mevcut dış koşulların yaşanmaması halinde Türkiye’de enflasyonun yaklaşık 7 puan daha düşük olabileceğini ifade etti.

Enerji fiyatlarındaki artışa dikkat çekti

Şimşek, küresel ölçekte birçok emtia fiyatında yükseliş yaşandığını, özellikle enerji maliyetlerinin hem dünya ekonomisini hem de Türkiye’yi etkilediğini belirtti.

Dolar bazında motorin fiyatlarının yüzde 97, doğal gaz fiyatlarının ise yüzde 160 yükseldiğini ifade eden Şimşek, Türkiye’de enflasyonun görece yüksek olması nedeniyle enerji şoklarının fiyatlar üzerindeki etkisinin daha belirgin hissedildiğini söyledi.

Eşel mobil sistemi nedeniyle gelirden vazgeçildi

Akaryakıt fiyatlarındaki artışın tüketiciye etkisini sınırlamak için uygulanan eşel mobil sistemine de değinen Şimşek, 2026 yılında bu uygulama nedeniyle önemli miktarda kamu gelirinden vazgeçildiğini belirtti.

Enerji fiyatlarında yaşanan yükselişin bütçe ve enflasyon üzerinde baskı oluşturduğunu söyleyen Şimşek, alınan önlemlerle bu etkinin sınırlandırılmaya çalışıldığını ifade etti.

Cari açıkta iyileşme mesajı

Şimşek, Orta Vadeli Program’daki hedeflerin tutmadığı yönündeki değerlendirmelere katılmadığını belirtti. OVP’nin özellikle özel sektör açısından önemli bir yol haritası olduğunu söyledi.

Cari açıkta iyileşme yaşandığını ifade eden Şimşek, 2024 ve 2025 yıllarındaki cari açık hedeflerinin büyük ölçüde gerçekleştirildiğini belirtti. Uluslararası kuruluşların da ekonomik tahminlerini yıl içerisinde birden fazla kez güncellediğini hatırlattı.

Kur geçişkenliği yüzde 30-40 seviyesinde

Döviz kurundaki hareketlerin enflasyona etkisine ilişkin de değerlendirmede bulunan Şimşek, kur geçişkenliğinin yüzde 30-40 civarında olduğunu söyledi.

Kur hareketlerinin fiyatlara doğrudan ve dolaylı şekilde yansıdığına işaret eden Şimşek, ekonomi programının temel hedeflerinden birinin fiyat istikrarını kalıcı hale getirmek olduğunu vurguladı.

Seçim döneminde de program devam edecek

Şimşek, ekonomi politikalarının seçim takvimine göre değiştirilmesinin planlanmadığını belirterek, dezenflasyon programından seçim döneminde de vazgeçilmeyeceğini ifade etti.

Ekonomi yönetiminin fiyat istikrarı, cari açık ve mali disiplin hedeflerini sürdürmeye devam edeceğini belirten Şimşek, uygulanan programın orta vadeli sonuçlarına odaklanıldığını söyledi.

Motorinde yeni zam beklentisi

Motorine kısa süre önce 6 lira 59 kuruş zam yapılmasının ardından yeni bir artış beklentisi oluştu. 16 Eylül’ü 17 Eylül’e bağlayan gece yarısından itibaren motorinin litre fiyatına 4 lira 62 kuruş zam yapılması öngörülüyor.

Beklenen artışın aynen pompa fiyatlarına yansıması halinde İstanbul Avrupa Yakası’nda motorinin litre fiyatı 100,22 TL’ye, Anadolu Yakası’nda ise 100,08 TL’ye çıkacak.

Ankara ve İzmir’de 101 lirayı aşacak

Yeni zam sonrası Ankara’da motorinin litre fiyatının 101,37 TL’ye ulaşması bekleniyor. İzmir’de ise motorinin litre fiyatının 101,64 TL seviyesine çıkacağı hesaplanıyor.

Böylece üç büyükşehirde de motorin fiyatları 100 lira sınırını aşmış olacak. Akaryakıt piyasasında bu gelişmeyle birlikte motorinde ilk kez üç haneli fiyatlar görülecek.

Güncel akaryakıt fiyatları

Zam öncesinde İstanbul, Ankara ve İzmir’de akaryakıt fiyatları yüksek seviyelerde seyrediyor. Şehir ve yakaya göre fiyatlarda küçük farklılıklar bulunuyor.

Güncel fiyatlar şöyle:

• İstanbul Avrupa Yakası: Benzin 80,26 TL – Motorin 95,60 TL – LPG 34,99 TL

• İstanbul Anadolu Yakası: Benzin 80,12 TL – Motorin 95,46 TL – LPG 34,39 TL

• Ankara: Benzin 81,25 TL – Motorin 96,75 TL – LPG 35,09 TL

• İzmir: Benzin 81,52 TL – Motorin 97,02 TL – LPG 34,99 TL

Beklenen zam sonrası motorin fiyatları

4 lira 62 kuruşluk artışın tamamen pompaya yansıması halinde yeni motorin fiyatlarının şu seviyelere çıkması bekleniyor:

• İstanbul Avrupa Yakası: 100,22 TL

• İstanbul Anadolu Yakası: 100,08 TL

• Ankara: 101,37 TL

• İzmir: 101,64 TL

Fiyatların dağıtım şirketleri ve satış noktalarına göre küçük farklılıklar gösterebileceği belirtiliyor.

Petrol fiyatlarındaki hareketlilik akaryakıta yansıyor

Akaryakıt fiyatlarında yaşanan artışlarda uluslararası petrol fiyatları ile döviz kurundaki hareketlilik belirleyici oluyor. Brent petrolün yüksek seviyelerde seyretmesi, motorin maliyetlerini yukarı yönlü etkiliyor.

Motorin fiyatlarının yükselmesi yalnızca araç sahiplerini değil, taşımacılık, tarım, lojistik ve üretim sektörlerini de doğrudan ilgilendiriyor. Yakıt maliyetlerindeki artışın özellikle nakliye giderleri üzerinden birçok ürün ve hizmetin maliyetine yansıma potansiyeli bulunuyor.

Üç haneli fiyat dönemi başlıyor

Beklenen zammın gerçekleşmesi halinde motorinin litre fiyatı ilk kez 100 TL sınırını aşacak. Böylece akaryakıt tabelalarında iki haneli motorin fiyatlarından üç haneli fiyatlara geçilmiş olacak.

Yeni fiyatların 17 Eylül 2026 itibarıyla geçerli olması beklenirken, sürücüler ve taşımacılık sektörü zam kararını yakından takip ediyor.

Brent petrol 108,06 dolara geriledi

Dün 109,45 dolara kadar yükselen Brent petrol, günü 108,75 dolardan tamamladı. Yeni işlem gününde ise satış baskısının etkisiyle fiyat 108,06 dolara kadar geriledi.

ABD tipi WTI ham petrolün ekim vadeli varil fiyatı da aynı saatlerde 104,71 dolardan işlem gördü. Petrol piyasasında jeopolitik gelişmeler ile küresel para politikalarına ilişkin beklentiler fiyat hareketlerinde belirleyici olmaya devam ediyor.

Fed’in faiz kararı petrol fiyatlarını baskılıyor

Petrol fiyatlarındaki gerilemede ABD Merkez Bankasının 16 Eylül’de açıklayacağı faiz kararına yönelik beklentiler etkili oluyor. Fed’in politika faizini 25 baz puan artırabileceği beklentisi piyasalarda ağırlık kazanmış durumda.

Olası faiz artırımının ABD ekonomisindeki faaliyet ve petrol talebini sınırlayabileceği beklentisi, fiyatlarda aşağı yönlü baskı oluşturuyor. Fed, temmuz toplantısında politika faizini yüzde 3,50-3,75 aralığında sabit bırakmıştı.

ABD-İran cephesindeki gelişmeler yakından izleniyor

ABD Temsilciler Meclisinin Amerikan güçlerinin İran’la çatışmalardan çekilmesini öngören savaş yetkileri tasarısını kabul etmesi de petrol piyasasında takip edilen gelişmeler arasında bulunuyor. Gerilimin azalabileceğine yönelik beklentiler, küresel arz risklerine ilişkin endişelerin bir miktar hafiflemesine neden oluyor.

Temsilciler Meclisinde benzer nitelikteki bir savaş yetkileri tasarısı üçüncü kez kabul edildi. Washington ile Tahran arasındaki tansiyonun seyri, petrol arzı ve kritik enerji güzergahlarına ilişkin beklentiler nedeniyle fiyatlamalar açısından önemini koruyor.

Rusya-Ukrayna enerji ateşkesi girişimleri gündemde

Rusya ile Ukrayna arasında enerji altyapısına yönelik karşılıklı saldırıların durdurulması için yürütülen girişimler de petrol fiyatlarında aşağı yönlü hareketi destekleyen unsurlar arasında gösteriliyor. Enerji tesislerine yönelik saldırıların durması halinde küresel arz kesintisi riskinin azalabileceği değerlendiriliyor.

Buna karşın taraflardan gelen açıklamalar sahadaki saldırıların tamamen sona ermediğini gösteriyor. Bu nedenle olası bir enerji ateşkesinin uygulanıp uygulanamayacağı ve petrol arzına nasıl yansıyacağı piyasalar tarafından yakından takip ediliyor.

Suudi Arabistan’daki boru hattı fiyatlardaki düşüşü sınırlıyor

Petrol fiyatlarında aşağı yönlü baskıya rağmen Suudi Arabistan’daki Doğu-Batı Petrol Boru Hattı’nda yaşanan kesinti, arz endişelerini canlı tutuyor. Hürmüz Boğazı’nı bypass eden hattın 10 Eylül’deki saldırıların ardından kapanması, özellikle Avrupa’ya yapılacak bazı sevkiyatlara ilişkin belirsizliği artırdı.

Avrupa’ya eylül ayında yapılması planlanan bazı sevkiyatların iptal edildiğine ilişkin gelişmeler de piyasada takip ediliyor. Hattaki kesintinin uzaması halinde küresel petrol arzının yüzde 4’üne kadar olan bölümünün risk altında kalabileceği belirtiliyor.

Brent petrolde kritik seviyeler izleniyor

Petrol piyasasında bir tarafta Fed’in faiz artırabileceği beklentisi ve jeopolitik gerilimin azalabileceğine ilişkin gelişmeler fiyatları aşağı çekiyor. Diğer tarafta Suudi Arabistan’daki boru hattı kesintisi ve küresel enerji altyapısına yönelik riskler düşüşü sınırlandırıyor.

Brent petrolde teknik açıdan 114,79 dolar direnç, 101,74 dolar ise destek bölgesi olarak takip ediliyor. Piyasanın yönünde Fed’in faiz kararı, Orta Doğu’daki gelişmeler ve küresel petrol arzına ilişkin haber akışının belirleyici olması bekleniyor.

Trafiğe kaydı yapılan taşıt sayısı aylık bazda yüzde 17,2 geriledi

Ağustos ayında trafiğe kaydı yapılan taşıt sayısı bir önceki aya göre yüzde 17,2 azaldı. Minibüs kayıtlarında yüzde 12,2, otobüs kayıtlarında ise yüzde 0,3 artış görüldü.

Aynı dönemde özel amaçlı taşıt kayıtları yüzde 39,5, kamyon yüzde 32, motosiklet yüzde 18,2, otomobil yüzde 16,1, kamyonet yüzde 15,7 ve traktör yüzde 15,5 azaldı.

Otomobil kayıtlarında yıllık düşüş yüzde 30,5 oldu

Ağustos ayında geçen yılın aynı ayına göre trafiğe kaydı yapılan taşıt sayısı toplamda yüzde 20,1 azaldı. En dikkat çekici gerileme otomobil grubunda yaşandı.

Otomobil kayıtları yıllık bazda yüzde 30,5 azalırken özel amaçlı taşıtlarda yüzde 14, motosiklette yüzde 13,6, traktörde yüzde 11,7, kamyonda yüzde 10,4 ve kamyonette yüzde 4,7 düşüş görüldü. Otobüs kayıtları yüzde 12,9, minibüs kayıtları ise yüzde 0,7 arttı.

Trafikteki toplam taşıt sayısı 34,9 milyona çıktı

Ağustos sonu itibarıyla trafiğe kayıtlı toplam taşıt sayısı 34 milyon 911 bin 879 olarak kaydedildi. Taşıt parkının yarısından fazlasını otomobiller oluşturdu.

Toplam taşıtların yüzde 51,7’si otomobil, yüzde 21,8’i motosiklet, yüzde 14,3’ü kamyonet ve yüzde 6,7’si traktörden oluştu. Kamyonların payı yüzde 3, minibüslerin yüzde 1,6, otobüslerin yüzde 0,6 ve özel amaçlı taşıtların yüzde 0,3 oldu.

Ağustosta 917 bin 143 taşıt el değiştirdi

Ağustos ayında noterler aracılığıyla 917 bin 143 taşıtın devri gerçekleştirildi. Devir işlemlerinde en büyük pay yine otomobillere ait oldu.

Devri yapılan taşıtların yüzde 66,4’ünü otomobil, yüzde 13,7’sini kamyonet ve yüzde 12,5’ini motosiklet oluşturdu. Traktörlerin payı yüzde 3, kamyonların yüzde 1,9, minibüslerin yüzde 1,8, otobüslerin yüzde 0,5 ve özel amaçlı taşıtların yüzde 0,2 olarak gerçekleşti.

Ağustosta 66 bin 48 otomobil trafiğe çıktı

Ağustos ayında toplam 66 bin 48 otomobilin trafiğe kaydı yapıldı. Yeni kayıtlarda Renault yüzde 12,3 ile ilk sırada yer aldı.

Volkswagen yüzde 8,5, Hyundai yüzde 8,4, TOGG yüzde 7,3 ve Toyota yüzde 7,2 pay aldı. Peugeot yüzde 5,8, Skoda yüzde 5,2, Mercedes-Benz yüzde 4,6, Citroen yüzde 4,3 ve Kia yüzde 4,2 oranında paya sahip oldu.

TOGG’un payı yüzde 7,3 oldu

Ağustos ayında trafiğe kaydı yapılan otomobiller içinde TOGG’un payı yüzde 7,3 olarak gerçekleşti. Böylece yerli otomobil, yeni kayıtlar içinde öne çıkan markalar arasında yer aldı.

Fiat’ın payı yüzde 3,7, Nissan’ın yüzde 3,4, Opel’in yüzde 3,1 ve Volvo’nun yüzde 2,8 oldu. Dacia ve BMW yüzde 2,4’er, Chery yüzde 2,3, Audi yüzde 2, Honda yüzde 1,5 ve Jeep yüzde 1,2 pay aldı.

Sekiz ayda 1 milyon 342 bin taşıt kaydedildi

Ocak-Ağustos döneminde trafiğe kaydı yapılan taşıt sayısı geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 14,1 azalarak 1 milyon 342 bin 134’e geriledi. Aynı dönemde trafikten kaydı silinen taşıt sayısı ise yüzde 23,1 artarak 41 bin 641 oldu.

Bu gelişmeler sonucunda yılın ilk sekiz ayında trafikteki toplam taşıt sayısı net 1 milyon 300 bin 493 adet arttı. Böylece taşıt parkındaki büyüme devam ederken yeni kayıt hızında düşüş yaşandı.

En fazla 1300 cc ve altı otomobiller kaydedildi

Ocak-Ağustos döneminde trafiğe kaydı yapılan 600 bin 859 otomobilin yüzde 31,5’i 1300 cc ve altı motor silindir hacmine sahip araçlardan oluştu.

Bu grubu yüzde 16,7 ile 1401-1500 cc, yüzde 14,3 ile 1501-1600 cc ve yüzde 10,6 ile 1301-1400 cc araçlar izledi. 1601-2000 cc araçların payı yüzde 7,9, 2001 cc ve üzerindeki otomobillerin payı ise yüzde 1 olarak kaydedildi.

Yeni otomobillerde gri renk ilk sırada

Ocak-Ağustos döneminde kaydı yapılan 600 bin 859 otomobilin 249 bin 624’ü gri renkten oluştu. Gri otomobillerin toplam içindeki payı yüzde 41,5 oldu.

Beyaz renk yüzde 25,5 ile ikinci, siyah yüzde 12 ile üçüncü sırada yer aldı. Mavi yüzde 9,9, yeşil yüzde 5,7, kırmızı yüzde 3,2, kahverengi yüzde 1,3, turuncu ve sarı yüzde 0,3’er pay aldı.

Aktif sigortalı sayısı 24,1 milyonu aştı

SGK verilerine göre 2025 yılının ilk 6 ayında 23 milyon 531 bin 78 olan aktif sigortalı sayısı, 2026 yılının aynı döneminde 24 milyon 106 bin 320’ye çıktı. Böylece aktif sigortalı sayısında yıllık bazda 575 bin 242 kişilik artış yaşandı.

Aktif sigortalıların 17 milyon 405 bin 259’unu 4/a kapsamındaki çalışanlar oluşturdu. 4/b kapsamındaki sigortalı sayısı 2 milyon 985 bin 423, 4/c kapsamındaki sigortalı sayısı ise 3 milyon 715 bin 638 olarak kaydedildi.

Aktif/pasif oranı 1,64 oldu

Sosyal güvenlik sisteminin önemli göstergelerinden aktif/pasif oranı, 2026 yılının ilk yarısında 1,64 seviyesine çıktı. Bu oran 2025 yılı sonunda 1,62 olarak açıklanmıştı.

SGK’nın kullandığı hesaplama kapsamında söz konusu oran, sistemdeki aktif sigortalılar ile pasif sigortalılar arasındaki dengeyi gösteriyor. Pasif sigortalı sayısı ise 17 milyon 124 bin 786’ya ulaştı.

İlk 6 ayda 166 bin 489 kişi emekli oldu

2026 yılının Ocak-Haziran döneminde 166 bin 489 kişi emekli olarak aylık almaya başladı. Emekli aylığı alanların toplam sayısı da 12 milyon 309 binin üzerine çıktı.

Aynı dönemde ölüm aylığı alanların sayısı 3 milyon 692 bin 266 olarak kaydedildi. SGK’nın emekli, dul ve yetim, malullük aylığı ile iş göremezlik geliri gibi kalemlerde değerlendirdiği pasif sigortalı sayısı, 2025 yıl sonuna göre 109 bin 101 kişi arttı.

Çalışan emekli sayısı 2 milyon 233 bine yükseldi

SGK verilerinde dikkat çeken başlıklardan biri de emekli aylığı alırken çalışmayı sürdürenlerin sayısı oldu. 2025 yılında 2 milyon 149 bin 227 olan çalışan emekli sayısı, 2026 yılının ilk yarısında 2 milyon 233 bin 396’ya yükseldi.

Buna göre çalışan emekli sayısında bir yılda 84 bin 169 kişilik artış yaşandı. Böylece SGK kayıtlarına göre 2,2 milyondan fazla kişi emekli aylığı almasına rağmen çalışma hayatını sürdürüyor.

Bağımlı sayısı 32,5 milyona geriledi

SGK verilerine göre 2025 yılı sonunda 33 milyon 881 bin 824 olan bağımlı sayısı, 2026 yılının ilk yarısında 32 milyon 538 bin 500 olarak hesaplandı. İki dönem arasındaki fark 1 milyon 343 bin 324 kişi oldu.

Ancak kurum, 2026 yılı Ocak ayından itibaren bağımlı sayısının hesaplanmasında metodoloji değişikliğine gidildiğini bildirdi. Bu nedenle 2025 sonu ile 2026’nın ilk yarısı arasındaki farkın tamamı doğrudan gerçek kişi sayısındaki azalma olarak değerlendirilemiyor.

SGK’nın 6 aylık gideri 3,457 trilyon lirayı aştı

SGK’nın 2026 yılının ilk yarısındaki toplam geliri 3,371 trilyon liranın üzerinde gerçekleşti. Aynı dönemde kurumun giderleri ise 3,457 trilyon lirayı aşarken gelir-gider farkı yaklaşık 85,8 milyar lira oldu.

SGK gelirlerinin yaklaşık 2,5 trilyon lirası prim gelirlerinden, 254,5 milyar lirası ise devlet katkısından oluştu. Kuruma bütçeden yapılan toplam transfer 928,1 milyar lira olarak kayıtlara geçti.

İşte SGK’nın 2026 ilk yarı bilançosu

2026 yılının Ocak-Haziran dönemine ilişkin temel SGK göstergeleri şöyle:

• Aktif sigortalı: 24.106.320

• Yıllık aktif sigortalı artışı: 575.242

• 4/a sigortalı: 17.405.259

• 4/b sigortalı: 2.985.423

• 4/c sigortalı: 3.715.638

• Pasif sigortalı: 17.124.786

• Aktif/pasif oranı: 1,64

• İlk 6 ayda emekli olan: 166.489

• Emekli aylığı alan: 12,309 milyonun üzerinde

• Çalışan emekli: 2.233.396

• Bağımlı: 32.538.500

• SGK geliri: 3,371 trilyon TL’nin üzerinde

• SGK gideri: 3,457 trilyon TL’nin üzerinde

• Gelir-gider farkı: Yaklaşık 85,8 milyar TL

• Bütçeden transfer: 928,1 milyar TL

Gram ve ons altında yükseliş sürüyor

Gram altının alış fiyatı 6 bin 777,62 lira, satış fiyatı ise 6 bin 778,59 lira olarak kaydedildi. Gram altındaki günlük değişim yüzde 0,96 seviyesinde gerçekleşti.

Uluslararası piyasalarda altının ons fiyatı da yükselişini sürdürdü. Ons altın 4 bin 326,09 dolardan alınırken 4 bin 326,76 dolardan satılıyor. Ons altındaki günlük değişim yüzde 1,08 olarak kaydedildi.

Çeyrek altın 11 bin lirayı aştı

Vatandaşların ve yatırımcıların yakından takip ettiği çeyrek altının alış fiyatı 10 bin 844,21 lira, satış fiyatı ise 11 bin 82,84 lira oldu. Çeyrek altında günlük değişim yüzde 0,96 seviyesinde gerçekleşti.

Yarım altının alış fiyatı 21 bin 620,62 lira, satış fiyatı 22 bin 166 lira olarak açıklanırken tam altın 43 bin 858 liradan alınıp 44 bin 122 liradan satılıyor.

Cumhuriyet altını 44 bin lirayı geçti

Cumhuriyet altınının alış fiyatı 43 bin 383,30 lira, satış fiyatı ise 44 bin 202,34 lira olarak kaydedildi. Cumhuriyet altınındaki günlük değişim yüzde 0,97 seviyesinde bulunuyor.

Ziynet altını da 43 bin 383,30 lira alış ve 44 bin 202,34 lira satış fiyatıyla işlem görüyor. Ata altınının satış fiyatı ise 45 bin 350,37 liraya kadar yükseldi.

16 Eylül 2026 güncel altın fiyatları

16 Eylül 2026 saat 10.36 itibarıyla güncel altın alış ve satış fiyatları şöyle:

• Gram altın: Alış 6.777,62 TL – Satış 6.778,59 TL

• Ons altın: Alış 4.326,09 dolar – Satış 4.326,76 dolar

• Çeyrek altın: Alış 10.844,21 TL – Satış 11.082,84 TL

• Cumhuriyet altını: Alış 43.383,30 TL – Satış 44.202,34 TL

• Tam altın: Alış 43.858,00 TL – Satış 44.122,00 TL

• Yarım altın: Alış 21.620,62 TL – Satış 22.166,00 TL

• Ziynet altını: Alış 43.383,30 TL – Satış 44.202,34 TL

• Ata altın: Alış 44.235,61 TL – Satış 45.350,37 TL

• 14 ayar bilezik gramı: Alış 3.689,77 TL – Satış 4.902,85 TL

• 22 ayar bilezik gramı: Alış 6.136,23 TL – Satış 6.343,17 TL

• Gremse altın: Alış 108.830,00 TL – Satış 109.877,00 TL

Fiyatlar gün içerisinde piyasalardaki hareketliliğe bağlı olarak değişebiliyor. Kuyumculardaki fiziki altın fiyatları ile ekran fiyatları arasında alış-satış makası nedeniyle farklılık görülebiliyor.

Bilezik fiyatları da yükseldi

22 ayar bileziğin gram alış fiyatı 6 bin 136,23 lira, satış fiyatı 6 bin 343,17 lira olarak kaydedildi. 22 ayar bilezikte günlük değişim yüzde 0,80 seviyesinde gerçekleşti.

14 ayar bileziğin gramı ise 3 bin 689,77 liradan alınırken 4 bin 902,85 liradan satılıyor. Bu gruptaki günlük değişim yüzde 0,77 olarak açıklandı.

Altın fiyatları 16 Eylül 2026 saat 10.36 itibarıyla bu seviyelerde işlem görüyor. Gün içinde ons altındaki hareketler ve döviz kurlarındaki değişimlere bağlı olarak fiyatların yeniden güncellenmesi bekleniyor.

Açlık sınırı 49 bin 655 TL oldu

BES-AR tarafından gıda fiyatları esas alınarak yapılan hesaplamaya göre, dört kişilik bir ailenin yalnızca sağlıklı ve dengeli beslenebilmesi için aylık 49 bin 655 TL harcaması gerekiyor.

Araştırmada bu tutarın yalnızca gıda giderini kapsadığına dikkat çekildi. Konut, ulaşım, eğitim, sağlık ve diğer temel harcamalar hesaba katıldığında ailenin aylık toplam gideri çok daha yüksek seviyeye çıkıyor.

Yoksulluk sınırı 124 bin 339 TL’ye çıktı

Gıda harcamasına giyim, kira, elektrik, su, yakıt, ulaşım, eğitim, sağlık ve benzeri zorunlu ihtiyaçların eklenmesiyle hesaplanan yoksulluk sınırı 124 bin 339 TL olarak belirlendi.

Bu rakam, dört kişilik bir ailenin temel yaşam giderlerini karşılayabilmesi için ihtiyaç duyduğu aylık toplam geliri ifade ediyor.

Asgari ücret açlık sınırının altında kaldı

Araştırmada, 2026 yılında 28 bin 75 TL olarak uygulanan asgari ücret ile açlık sınırı arasındaki fark da dikkat çekti. BES-AR, asgari ücretin 49 bin 655 TL olan açlık sınırının yüzde 76,86 altında kaldığını belirtti.

Bu tabloya göre asgari ücret, dört kişilik bir ailenin yalnızca sağlıklı beslenme giderini dahi karşılamaya yetmiyor.

Günlük sağlıklı beslenme maliyeti 1.655 TL’yi geçti

BES-AR’ın hesaplamasına göre, dört kişilik bir ailenin günlük sağlıklı beslenme maliyeti 1.655 TL’nin üzerine çıktı. Böylece yalnızca gıda için yapılması gereken aylık harcama 50 bin TL sınırına yaklaştı.

Araştırmada, artan gıda fiyatlarının dar ve sabit gelirli kesimler üzerindeki baskıyı daha da artırdığı vurgulandı.

Barınma maliyeti kamu çalışanlarını zorluyor

Raporda büyükşehirlerde yaşayan kamu çalışanlarının barınma giderlerine de dikkat çekildi. Bazı kamu emekçilerinin maaşlarının yüzde 75-80’ini kiraya ayırmak zorunda kaldığı belirtildi.

Yüksek kira maliyetleri nedeniyle bazı kamu çalışanlarının üç ila beş kişiyle aynı evi paylaşmak zorunda kaldığı ifade edildi. BES-AR, barınma giderlerinin çalışanların bütçesinde en büyük kalemlerden biri haline geldiğine dikkat çekti.

Noterlik aylık 456 bin TL ile ilk sırada

Araştırmaya göre Türkiye’de aylık ortalama geliri en yüksek meslek noterlik oldu. Noterlerin aylık ortalama gelirinin 456 bin TL seviyesinde olduğu belirtildi.

Listenin ikinci sırasında pilotluk yer aldı. Pilotların aylık ortalama geliri 350 bin TL olarak açıklanırken, noterlik ile pilotluk arasındaki fark 106 bin TL olarak hesaplandı.

Yazılım mühendisliği üçüncü sırada

Yazılım mühendisliği, aylık ortalama 348 bin TL gelirle en çok kazandıran üçüncü meslek oldu. Böylece teknoloji sektöründeki yüksek gelir potansiyeli listenin üst sıralarında da kendisini gösterdi.

Sigorta uzmanlığı ise aylık ortalama 270 bin TL gelirle dördüncü sırada yer aldı. İlk dört meslek arasında noterlik, pilotluk ve yazılım mühendisliğinin belirgin biçimde öne çıktığı görüldü.

Avukatlık ve eczacılık ilk 6’da

Avukatlık, aylık ortalama 264 bin TL gelirle listenin beşinci sırasında yer aldı. Eczacılık ise 242 bin TL aylık ortalama gelirle altıncı sırada gösterildi.

Bu iki meslek, hukuk ve sağlık alanında yüksek gelir sağlayan meslek grupları arasında öne çıktı. Araştırmadaki rakamlar, meslekler arasındaki gelir farklarının oldukça yüksek olabildiğini ortaya koydu.

Doktorluk 7’nci sırada yer aldı

Doktorluk, aylık ortalama 230 bin TL gelirle listenin yedinci sırasında yer aldı. Yönetim danışmanlığı ise 210 bin TL ile sekizinci sırada bulundu.

Mali müşavirlik aylık ortalama 200 bin TL gelirle dokuzuncu sırada yer alırken, petrol mühendisliği 190 bin TL ile ilk 10’un son sırasında yer aldı.

2026’nın en çok kazandıran 10 mesleği

Araştırmaya göre en yüksek aylık ortalama gelir sağlayan meslekler şöyle sıralandı:

• Noterlik: 456 bin TL

• Pilotluk: 350 bin TL

• Yazılım mühendisliği: 348 bin TL

• Sigorta uzmanlığı: 270 bin TL

• Avukatlık: 264 bin TL

• Eczacılık: 242 bin TL

• Doktorluk: 230 bin TL

• Yönetim danışmanlığı: 210 bin TL

• Mali müşavirlik: 200 bin TL

• Petrol mühendisliği: 190 bin TL

Boğaziçi Enstitüsü’nün verileri, 2026 yılında özellikle hukuk, havacılık, teknoloji, sağlık ve finans alanlarındaki mesleklerin gelir sıralamasında öne çıktığını gösterdi.

Manuel vitesin payı yüzde 3’e düştü

Otomotiv Distribütörleri ve Mobilite Derneği tarafından açıklanan Ağustos ayı verileri, otomobil kullanıcılarının tercihlerindeki değişimi ortaya koydu. Buna göre yeni otomobil satışlarının yüzde 97’si otomatik vitesli araçlardan oluştu.

Manuel vitesli otomobiller ise toplam satışlarda yalnızca yüzde 3’lük pay alabildi. Veriler, otomatik vitesli araçların son yıllarda pazarda belirgin biçimde baskın hale geldiğini gösterdi.

10 yılda büyük değişim yaşandı

Yaklaşık 10 yıl önce otomatik vitesli otomobillerin satışlardaki payı yüzde 57 seviyesindeydi. Aradan geçen dönemde otomatik vites kullanım oranı 40 puan yükselerek yüzde 97’ye ulaştı.

Bu değişim, manuel vitesli otomobillerin yeni araç pazarındaki payının giderek daraldığını ortaya koydu. Tüketici tercihlerinin aynı yönde devam etmesi halinde manuel vitesli modellerin pazardaki ağırlığının daha da azalması bekleniyor.

Bazı segmentlerde otomatik vites oranı yüzde 100

Segment bazında değerlendirildiğinde A, D ve E segmentlerinde satılan otomobillerin tamamının otomatik vitesli olduğu görüldü. B segmentinde otomatik vites oranı yüzde 97,9, C segmentinde yüzde 95,6 olarak gerçekleşti.

F segmentinde ise otomatik vitesli otomobillerin payı yüzde 99,8’e ulaştı. Böylece hemen hemen tüm otomobil segmentlerinde otomatik şanzımanın belirgin şekilde öne çıktığı görüldü.

Otomatik vites neden daha fazla tercih ediliyor

Geçmiş yıllarda otomatik vitesli otomobillerde yaşanabilecek arızalar ve yüksek tamir maliyetleri, kullanıcıların bu araçlara daha temkinli yaklaşmasına neden oluyordu. Özellikle 2015 ve öncesindeki bazı modellerde otomatik şanzıman sistemleriyle ilgili sorunlar daha fazla gündeme gelirken, bu sistemlere müdahale edebilecek uzman servis ve usta sayısının sınırlı olması da önemli bir dezavantaj oluşturuyordu.

Yeni nesil otomatik şanzıman teknolojilerinin gelişmesi, sistemlerin daha dayanıklı hale gelmesi ve arıza riskinin azalması ise kullanıcı tercihlerinin değişmesinde etkili oldu. Otomatik vitesli modellerin ürün gamında yaygınlaşması da bu dönüşümü hızlandırdı.

Yoğun trafikte kullanım kolaylığı öne çıkıyor

Otomatik vitesli araçların tercih edilmesindeki önemli nedenlerden biri de yoğun trafikte sağladığı kullanım kolaylığı oldu. Sürücülerin