Gayrimenkul sektöründe sahte ve yetkisiz ilanlarla mücadelede yeni bir düzenleme hazırlığı gündeme geldi. Ticaret Bakanlığının üzerinde çalıştığı modelle, Elektronik İlan Doğrulama Sistemi’nin kapsamının genişletilmesi ve emlak işletmeleriyle yapılan yetkilendirme sözleşmelerinin de elektronik sisteme entegre edilmesi planlanıyor.
İlan ve yetkilendirme sözleşmesi birbirine bağlanacak
Mevcut sistemde taşınmaz sahibi, yetki belgeli emlak işletmesine e-Devlet üzerinden ilan verme yetkisi tanımlayabiliyor. Üzerinde çalışılan yeni modelde ise bu elektronik iznin yanı sıra emlak işletmesi ile taşınmaz sahibi arasında düzenlenen yetkilendirme sözleşmesinin de EİDS üzerinden takip edilebilmesi hedefleniyor.
Düzenlemenin hayata geçirilmesi halinde ilan ile yetkilendirme sözleşmesi arasında elektronik bağlantı kurulacak. Böylece bir emlak işletmesinin hangi taşınmaz için hangi süre ve yetki kapsamında ilan yayımladığı sistem üzerinden daha etkin biçimde kontrol edilebilecek.
Yetki sona ererse ilan da yayından kalkacak
Yeni sistemde öne çıkan değişikliklerden biri, yetkilendirme sözleşmesinin sona ermesi veya iptal edilmesi halinde ilana ilişkin işlemlerin otomatik yürütülmesi olacak. Buna göre geçerliliğini kaybeden bir sözleşmeye bağlı gayrimenkul ilanının da elektronik ilan platformlarında yayından kaldırılması planlanıyor.
Bu uygulamayla emlak işletmesinin pazarlama yetkisi sona erdiği halde ilanların internet ortamında kalmasının önüne geçilmesi amaçlanıyor. Sistem sayesinde yetkisiz ilanların azaltılması ve taşınmaz sahibi ile emlak işletmesi arasındaki yetki ilişkisinin daha şeffaf hale getirilmesi hedefleniyor.
Yabancı maliklerin taşınmazlarına yeni doğrulama
EİDS kapsamında üzerinde çalışılan bir diğer başlık, yabancı maliklere ait taşınmazların ilan süreçlerini ilgilendiriyor. Bazı yabancı maliklerin taşınmazları ile tapu kayıtlarında farklı statüde bulunan taşınmazlara ilişkin ilanlarda kullanılan yöntemlerin yeniden ele alınması planlanıyor.
Sektörden Bakanlığa iletilen bildirimlerde, mevcut bazı istisnaların yetki doğrulama mekanizmasının dışında ilan vermek amacıyla kullanılabildiği belirtiliyor. Bu nedenle söz konusu taşınmazlar için de yetki kontrolünü güçlendirecek yeni bir doğrulama altyapısı üzerinde çalışıldığı ifade ediliyor.
Taşınmaz satışlarında güvenli ödeme dönemi
Gayrimenkul sektöründeki değişiklik yalnızca ilanların doğrulanmasıyla sınırlı kalmayacak. Taşınmaz satışlarında satış bedelinin daha güvenli şekilde el değiştirmesini sağlayacak Güvenli Ödeme Sistemi de 1 Ekim 2026 itibarıyla zorunlu olarak uygulanacak.
Yeni sistemde ödemenin nakit, havale veya elektronik fon transferiyle yapılması durumunda para transferi ile taşınmazın mülkiyet devrinin eş zamanlı gerçekleştirilmesi amaçlanıyor. Böylece yüksek tutarlı satışlarda paranın doğrudan ve kontrolsüz şekilde el değiştirmesinden kaynaklanabilecek dolandırıcılık, hırsızlık ve ödeme anlaşmazlığı risklerinin azaltılması hedefleniyor.
Sahte ilan ve kayıt dışılıkla mücadele güçlenecek
EİDS halen elektronik ortamda yayımlanan taşınmaz ilanlarında kimlik ve yetki doğrulaması amacıyla kullanılıyor. Sistemle taşınmaz ilanlarının yalnızca malik, belirli yakınları veya malik tarafından yetkilendirilen yetki belgeli emlak işletmeleri üzerinden yayımlanması sağlanıyor.
Yeni düzenlemelerin devreye alınmasıyla ilan verme yetkisi, yetkilendirme sözleşmesi ve satış aşamasındaki ödeme sürecinin daha bütüncül bir elektronik yapıya kavuşturulması hedefleniyor. Böylece sahte ve yetkisiz ilanların azaltılması, kayıt dışı emlakçılıkla mücadelenin güçlendirilmesi ve gayrimenkul işlemlerinde tarafların daha güvenli bir sistem üzerinden işlem yapması amaçlanıyor.
