Ticaret Bakanlığı, 2024 yılında tüketici şikayetleri, denetimler ve idari para cezaları ile ilgili kapsamlı bir değerlendirme yaptı. Tüketiciler, CİMER, e-Devlet, e-posta ve yazılı başvuru gibi çeşitli kanallar üzerinden şikayetlerini iletirken, yapılan başvurular doğrultusunda firmalara yönelik önemli yaptırımlar uygulandı.
2024’te 146 Bin Üzerinde Şikayet Yapıldı
Geçen yıl Ticaret Bakanlığına yapılan tüketici şikayetleri 146 bin 130’a ulaştı. Şikayetlerin büyük bölümü:
Ayıplı mal ve hizmetler
Mesafeli sözleşmeler (e-ticaret alışverişleri)
Ticari reklam ve haksız ticari uygulamalar
Garanti belgesi ve satış sonrası hizmetler
Abonelik sözleşmeleri
gibi konularda gerçekleşti.
Tüketici hakem heyetlerine yapılan başvurular ise 755 bin 997’yi bulurken, bu başvuruların 762 bin 100’ü sonuçlandırıldı. Uyuşmazlığa konu ürünlerin toplam değeri 7 milyar lirayı geçti.
En Fazla Şikayet Ayakkabı Ürünlerinde!
Başvuruların sektörel dağılımına bakıldığında, en fazla şikayetin ayakkabı sektöründe olduğu görüldü. Şikayetler ve oranları şöyle sıralandı:
Ayakkabı – 100 bin 448 başvuru (%13,2)
Kıyafet – 36 bin 800 başvuru
Kredi kartı üyelik ücreti – 36 bin 725 başvuru
Cep telefonu – 30 bin 959 başvuru
Mobilya – 29 bin 846 başvuru
İnternet abonelikleri – 28 bin 733 başvuru
Denetimler Sonucu 4,5 Milyar Lira Ceza Kesildi
Bakanlık, tüketicilerin mağdur olmaması adına ticari reklamlar, satış sonrası hizmetler ve mesafeli sözleşmeler gibi konularda firmalara yönelik yoğun denetimler yaptı. 2024 yılında uygulanan idari para cezaları şu şekilde gerçekleşti:
Ticari uygulamalar ve tüketici haklarını ihlal eden firmalara 3,7 milyar lira ceza kesildi.
Aldatıcı ve yanıltıcı reklamlar nedeniyle Reklam Kurulu tarafından 277,7 milyon lira ceza verildi.
Tekstil, ayakkabı, oyuncak, kırtasiye ve deterjan ürünlerinde yapılan piyasa denetimlerinde 45 milyon liranın üzerinde idari para cezası uygulandı.
Lokanta, kafe ve restoran gibi işletmelere yönelik fiyat denetimlerinde 401 milyon lira ceza kesildi.
Genel toplamda, tüketicileri mağdur eden işletmelere 4,5 milyar lira ceza uygulandı.
Tüketici Şikayetlerinde Çağrı Merkezi Yoğunluğu
Tüketici Danışma Hattı olan Alo 175, tüketici şikayetlerini hızlıca değerlendirmek ve bilgilendirme yapmak için aktif olarak çalışmaya devam ediyor.
2024 yılında:
422 bin 784 çağrı yanıtlandı.
2025’in ilk iki ayında 75 bin 675 başvuru değerlendirildi.
Günlük ortalama 1000 çağrı cevaplanıyor.
Bakanlıktan Tüketicilere Önemli Uyarılar
Bakanlık yetkilileri, tüketicilerin mağduriyet yaşamamaları adına satın alma ve sözleşme süreçlerinde dikkat etmeleri gereken noktaları şu şekilde sıraladı:
Ücretsiz tatil kazandınız! gibi vaatlerle çağrıldığınız tesislerde zorla sözleşme imzalatılabilir, bu nedenle temkinli olun.
Yenilenmiş elektronik ürünler satın alırken, Bakanlık tarafından yetkilendirilmiş firmaların listesine bakarak alışveriş yapın.
Yetkili servis gibi görünen sahte firmalara karşı, www.servis.gov.tr adresinden gerçek yetkili servis bilgilerini kontrol edin.
Tekstil, ayakkabı, oyuncak, çocuk bakım ürünleri ve deterjan gibi ürünlerde, güvensiz ürün bildirimlerini takip ederek alışveriş yapın.
e-Ticaret işlemlerinde (mesafeli sözleşmeler) alışveriş öncesi satıcı bilgilerini doğrulayın ve ödeme yapmadan önce dikkatli olun.
Sonuç
2024 yılında tüketici hakları konusunda önemli adımlar atıldı ve yapılan denetimlerle milyonlarca liralık cezalar uygulandı. Tüketicilerin bilinçli hareket etmeleri, dolandırıcılıklara karşı dikkatli olmaları ve şikâyetlerini ilgili mercilere iletmeleri büyük önem taşıyor.
Ticaret Bakanlığı, tüketicilerin ekonomik haklarını korumaya ve mağduriyetleri önlemeye yönelik çalışmalarını sürdüreceğini belirtti.
